Edukacja przez sztukę: artysta w szkole

• Małgorzata Minchberg, mgr

  Akademia Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej w Warszawie

  https://orcid.org/0000-0002-3283-5147

W nowoczesnej edukacji nauczanie przez sztukę i doświadczenie wypiera naukę przez zapamię- tywanie. Działania na styku sztuki i nauki (wg teorii STEAM) prowadzone przez artystów w polskich szkołach są tego przykładem. Działający od 2016 program Centrum Edukacji Obywatelskiej p.n. Rezydencje Artystyczne. Sztuka Zaangażowania wpisuje się w nowe trendy edukacyjne, gdzie działania twórcze i sztuka prowadzą do nabywania wiedzy i umiejętności w przeróżnych kierunkach. W wyniku doświadczeń jednej z rezydujących artystek i grupy nastolatków z Młodzieżowego Ośrodka Socjoterapii nr 8 w Radości został wypracowany pewien model współpracy pomiędzy artystą a szkołą, zgodny z nowymi trendami pedagogiki, który zostanie przedstawiony w tym artykule. Celem opisanych działań było wprowadzenie do systemu edukacji przez osobę artysty-edu-katora konektywnych i twórczych metod, które poprowadziły uczestników do współdziałania sta- nów Ja.

W pierwszym podrozdziale autorka nakierowuje na główną korzyść, którą uczestnicy uzyskująpodczas udziału w tego typu projektach artystyczno-edukacyjnych, gdzie proces twórczy prowadzi do holistycznego rozwoju i poszerza spektrum postrzegania otaczającego świata. Następnie wyeksponowano zasoby, które wnosi artysta w tym procesie, odpowiadając na zaobserwowane, wielopłaszczyznowe potrzeby grupy nastolatków. W kolejnych częściach artykułu przedstawiono najważniejsze środki edukacyjne i narzędzia sztuki użyte w trakcie zainicjowanego procesu, przy czym wyodrębniono „współpracę międzyśrodowiskową” w osobnym podrozdziale, jako fundamentalny element tego typu działania.

1. Małgorzata Minchberg, mgr - Akademia Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej w Warszawie

   Artystka wizualna, specjalistka ds. edukacji artystycznej, animatorka kultury, stypendystka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w dziedzinie upowszechniania kultury, twórczyni projektów edukacyjnych. Edukuje do sztuki i przez sztukę. Zajmuje się pielęgnowaniem postaw twórczych ludzi niezależnie od wieku, wykształcenia czy zdolności. Otworzyła przewód doktorski na Akademii Pedagogiki Specjalnej na temat interdyscyplinarnej edukacji przez sztukę. Była nauczycielem (plastyki, sztuki, historii sztuki) na wszystkich poziomach systemowej edukacji oraz instruktorem sztuk wizualnych. Pełniła funkcję kierownika muzealnego Działu Edukacji w Oddziale Łazienek Królewskich w Warszawie. Autorka publikacji Praca z dzieckiem utalentowanym (2004) i licznych artykułów z zakresu pedagogiki twórczości w naukowych periodykach. Wystawiała swoje prace w kraju i za granicą (Galeria ŻAK w Gdańsku, Art w Płocku, Łaźnia w Gdańsku, Galeria Rzeźby w Warszawie, Academy of Fine Arts Manchester).

• pdf