Digital divide jako bariera w realizowaniu rozwoju zrównoważonego
Pdf

Słowa kluczowe

rozwój zrównoważony
cywilizacja informacyjna
społeczeństwo informacyjne
wykluczenie społeczne
wykluczenie cyfrowe sustainable development
information civilisation
information society
social exclusion
digital divide

Abstrakt

Idee rozwoju zrównoważonego można przedstawić jako wielodyscyplinarną koncepcje, w której sztandarowe miejsce zajmuje człowiek. Doktryna rozwoju zrównoważonego w aspekcie społecznym dąży do sprawiedliwości społecznej, zakładając partycypację każdego człowieka w kształtowaniu rzeczywistości społeczno-gospodarczej. Dlatego jednym z głównych celów rozwoju zrównoważonego jest przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu, które w momencie rozwoju technologii informacyjnej i telekomunikacyjnej rozszerzyło swoje rozważania o nierówności cyfrowe. W artykule dokonano przeglądu pojęć i genezy rozwoju zrównoważonego, powstania cywilizacji i społeczeństwa informacyjnego, wykluczenia społecznego, w tym cyfrowego. W oparciu o klasyfikację wymiarów wykluczenia społecznego wg Jana van Dijka oraz dane z raportu Diagnoza społeczna 2015 podjęto próbę przyjrzenia się sytuacji wykluczenia cyfrowego w Polsce. Celem było ukazanie obecnych realiów wykluczenia cyfrowego w społeczeństwie polskim oraz zwrócenie uwagi na wzrost wtórnego poziomu wykluczenia cyfrowego, w porównaniu do poziomu pierwotnego. Poziom wtórny związany jest z faktycznym wykorzystywaniem narzędzi informatycznych, a przecież korzystanie z nowych technologii jest warunkiem uczestniczenia w życiu zarówno społecznym, zawodowym, jak i kulturalnym. Jest to warunek udziału w zrównoważonym rozwoju, tak z punktu widzenia jednostki, jak i państw.

https://doi.org/10.16926/pe.2016.09.11
Pdf

Bibliografia

Affelt, W. (2005). Rozwój zrównoważony. W: Wielka Encyklopedia PWN: praca zbiorowa, t. 31. Warszawa: Wydaw. Nauk. PWN. s. 376.

Arendt, H. (1985). Rozumienie a polityka. Literatura na Świecie, 6, 147–156.

Council of the European Union (2004). Joint report by the Commission and the Council on social inclusion, Council (Employment, Social Policy, Health and Consumer Affairs) to: European Council.

Czapiński, J., Panek, T. (red.). (2006). Diagnoza społeczna 2005. Rada Monitoringu Społecznego oraz Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania. Warszawa: Wydaw. Vizja Press & IT.

Czapiński, J., Panek, T. (red.). (2007). Diagnoza społeczna 2007. Rada Monitoringu Społecznego oraz Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania. Warszawa: Rada Monitoringu Społecznego.

Czapiński, J., Panek, T. (red.). (2009). Diagnoza społeczna 2009. Rada Monitoringu Społecznego oraz Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania. Warszawa: Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich.

Czapiński J., Panek T. (red.). (2011). Diagnoza społeczna 2011. www.diagnoza. com [16.08.2016].

Czapiński J., Panek T. (red.). (2014). Diagnoza społeczna 2013. www.diagnoza. com [16.08.2016].

Czapiński J., Panek T. (red.). (2015). Diagnoza społeczna 2015. www.diagnoza. com [16.08.2016].

Dijk, J., van (2005). The Deepening Divide. Inequality in the Information Society. London: SAGE Publications.

Dijk, J., van (2010). Społeczne aspekty nowych mediów: analiza społeczeństwa sieci. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Dokumenty końcowe Konferencji Narodów Zjednoczonych „Środowisko i Rozwój” (1993). Warszawa: Instytut Ochrony Środowiska.

Kryńska, E., Arendt, Ł. (red.). (2010). Wykluczenie cyfrowe na rynku pracy. Warszawa: IPiSS.

Leisinger, K.M. (1998). Sustainable Development AT the Turn of the Century: Perceptions and Outlook. International Journal of Sustainable Development, 1, 1, 73–98.

Mayor, F. (2001). Przyszłość świata. Warszawa: Wydawnictwo Fundacji Studiów i badań Edukacyjnych.

Muras, M., Ivanov, A. (red.). (2006). Wykluczenie i integracja społeczna w Polsce. Ujęcie Wskaźnikowe. Warszawa: DTP: CeDeWu Sp. z o.o.

Nowak, J.S. (2005). Społeczeństwo informacyjne – geneza i definicje. W: G. Bliźniuk, J.S. Nowak (red.), Społeczeństwo informacyjne 2005. Katowice: Wydawnictwo Polskie Towarzystwo Informatyczne, 39–59.

Selwyn, N. (2004). Reconsidering Political and Popular Understandings of the Digital Divide. New Media & Society, 6, 3.

Sobczak, M.J. (2015). Spółdzielczość socjalna jako metoda ograniczania wykluczenia społecznego w Polsce na przykładzie województwa łódzkiego. http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/handle/11089/12873/d oktorat%20Micha%C5%82%20Sobczak.pdf?sequence=2&isAllowed=y.

Stachowiak, B. (2007). Przygotowanie studentów do aktywnego uczestniczenia w społeczeństwie informacyjnym. Raport z badań, Toruńsko-Płockie Studia Dydaktyczne, 20, 123–141.

Stawicka, A. (2015). Wykluczenie cyfrowe w Polsce. Warszawa: Kancelaria Senatu.

Tomaszewska-Lipiec, R. (2014). Technologie informacyjno-komunikacyjne wyzwaniem nie tylko dla młodego pokolenia. W: J. Bednarek (red.), Człowiek w obliczu szans cyberprzestrzeni i świata wirtualnego. Warszawa: Wydawnictwo Difin.

UNCED (1992). Rio Declaration on Environment and Development. Gophert://gophert.undp.org/00/unconfs/UNCED/english/a2102.

Wojniak, J. (2013). Od podziału do nierówności – nowy wymiar cyfrowego wykluczenia. Aequalitas, 2, 1.

Zabłocki, G. (2002). Rozwój zrównoważony – idee, efekty, kontrowersje. Toruń: Zakład Poligraficzno-Wydawniczy POZKAL.

Ziółkowski, B. (2006). Założenia rozwoju zrównoważonego w Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Podkarpackiego. W: S. Kozłowski, A. Haładyj (red.), Rozwój zrównoważony na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym- doświadczenia polskie i możliwości ich zastosowania na Ukrainie. Lublin: Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Lubelska Szkoła Biznesu Sp z o.o. Fundacja Rozwoju KUL.

Strony internetowe

https://pl.wikipedia.org/wiki/Spo%C5%82ecze%C5%84stwo_informacyjne [19.05.2013]. https://books.google.pl/books?id=3ngLAQAAIAAJ&source=gbs_navlinks_s&re dir_esc=y [15.08.2016]. http://dojrzaloscwsieci.pl/o-koalicji.html [3.09.2016].

http://www.ekologiakonstruktywnie.pl/zrownowazony-rozwoj/27-zasadzrownowazonego-rozwoju/ [26.08.2016].