Polityka wykorzystania sztucznej inteligencji (AI)

Czasopismo naukowe Edukacja Muzyczna dopuszcza odpowiedzialne wykorzystanie narzędzi sztucznej inteligencji (AI) w procesie przygotowywania, oceny i opracowywania publikacji naukowych, pod warunkiem przestrzegania zasad rzetelności naukowej, przejrzystości, odpowiedzialności autorskiej oraz ochrony poufności.

Polityka czasopisma uwzględnia zalecenia Committee on Publication Ethics (COPE) oraz dobre praktyki międzynarodowych wydawnictw naukowych.

Autorstwo i odpowiedzialność

Narzędzia sztucznej inteligencji nie mogą być wskazywane jako autorzy ani współautorzy publikacji naukowych.

Pełną odpowiedzialność za treść artykułu, w tym poprawność danych, cytowań, analiz, interpretacji i wniosków, ponoszą jego autorzy, niezależnie od zakresu wykorzystania narzędzi AI.

Wykorzystanie sztucznej inteligencji nie może zastępować samodzielnego wkładu intelektualnego autora ani prowadzić do przedstawiania treści wygenerowanych przez AI jako własnych ustaleń naukowych.

Dopuszczalne wykorzystanie AI

Dopuszcza się pomocnicze wykorzystanie narzędzi AI, w szczególności do:

  • korekty językowej, gramatycznej i stylistycznej;

  • wspomagania tłumaczenia tekstów naukowych;

  • poprawy przejrzystości i czytelności wywodu;

  • formatowania i technicznego opracowania materiałów.

Dopuszcza się również wykorzystanie AI jako narzędzia badawczego, np. do wspomagania analizy danych, pod warunkiem odpowiedniego opisania zastosowanej metodologii, wskazania narzędzi i zakresu ich wykorzystania oraz przedstawienia sposobu weryfikacji uzyskanych wyników.

Interpretacja wyników i formułowanie wniosków naukowych pozostają odpowiedzialnością autora.

Niedopuszczalne jest generowanie przez AI zasadniczych części artykułu zastępujących samodzielny wkład naukowy autora, przedstawianie wygenerowanych analiz i interpretacji jako własnych ustaleń, a także wykorzystywanie AI do fabrykowania danych, tworzenia fikcyjnych źródeł, cytowań lub wyników badań.

Autorzy zobowiązani są do weryfikacji poprawności i wiarygodności treści opracowanych z wykorzystaniem AI.

Obowiązek ujawniania wykorzystania AI

Autorzy zobowiązani są do ujawnienia wykorzystania generatywnych narzędzi AI podczas przygotowywania publikacji, również wtedy, gdy ich zastosowanie miało charakter pomocniczy.

Oświadczenie powinno zawierać nazwę narzędzia oraz cel i zakres jego wykorzystania. Może zostać zamieszczone w przypisie, podziękowaniach lub odrębnej części artykułu.

Przykładowa formuła oświadczenia:

„Autor oświadcza, że podczas przygotowywania artykułu korzystał z narzędzia ChatGPT wyłącznie w celu pomocniczej korekty językowej i stylistycznej tekstu. Wszystkie treści zostały samodzielnie zweryfikowane, a autor ponosi pełną odpowiedzialność za ich poprawność i wartość naukową”.

Obowiązek ujawnienia nie obejmuje standardowych funkcji sprawdzania pisowni, gramatyki i interpunkcji, jeżeli ich zastosowanie nie wpływa na treść merytoryczną publikacji.

Jeżeli AI została wykorzystana jako narzędzie badawcze, sposób jej zastosowania należy dodatkowo opisać w części metodologicznej artykułu, w zakresie umożliwiającym ocenę i weryfikację przeprowadzonych badań.

Wykorzystanie AI przez recenzentów i redakcję

Recenzenci zobowiązani są do samodzielnego sporządzania opinii naukowych. Narzędzia AI nie mogą zastępować ich kompetencji, krytycznej oceny ani odpowiedzialności za treść recenzji.

Niedopuszczalne jest automatyczne generowanie recenzji naukowych oraz przekazywanie nieopublikowanych manuskryptów lub ich fragmentów do publicznych bądź niezabezpieczonych systemów AI.

Ewentualne wykorzystanie innych narzędzi AI wymagające przetwarzania poufnych materiałów musi zapewniać ich odpowiednią ochronę, uzyskać uprzednią zgodę redakcji oraz, gdy jest to konieczne, zgodę autora.

Redakcja może wykorzystywać narzędzia AI do pomocniczych czynności językowych, technicznych i organizacyjnych, z zachowaniem poufności materiałów i ochrony danych.

Decyzje dotyczące przyjęcia lub odrzucenia manuskryptu podejmowane są przez redakcję i nie mogą być automatycznie generowane przez systemy AI.

Weryfikacja przestrzegania zasad

W przypadku uzasadnionego podejrzenia nieujawnionego lub niedozwolonego wykorzystania AI redakcja może zwrócić się do autora o przedstawienie wyjaśnień, uzupełnienie oświadczenia lub udostępnienie odpowiedniej dokumentacji dotyczącej przygotowania manuskryptu.

Wyniki automatycznych narzędzi detekcji AI, jeżeli są stosowane, mają wyłącznie charakter pomocniczy i nie stanowią samodzielnego dowodu naruszenia zasad etyki publikacyjnej.

Autorowi zapewnia się możliwość odniesienia się do zgłoszonych zastrzeżeń.

Postępowanie w przypadku naruszeń

Przypadki naruszenia niniejszej polityki rozpatrywane są indywidualnie, z uwzględnieniem charakteru nieprawidłowości, przedstawionych wyjaśnień oraz odpowiednich wytycznych COPE.

Szczegółowe zasady postępowania określa odrębna „Polityka przeciwdziałania nadużyciom”.

Niniejsza polityka obowiązuje autorów, recenzentów i członków redakcji czasopisma Edukacja Muzyczna.

Dokumenty odniesienia

Ta strona używa pliki cookie dla prawidłowego działania, aby korzystać w pełni z portalu należy zaakceptować pliki cookie.