Pragmata tes Oikonomias
type: channel
description: Historia czasopisma sięga 2006 roku, kiedy to wydawane ono było jako „Zeszyty Naukowe Instytutu Zarządzania i Marketingu Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Seria: Pragmata tes Oikonomias”. Jego pierwszym redaktorem naczelnym był prof. Walenty Ostasiewicz. W 2011 roku nastąpiła zmiana redakcji, a misję prowadzenia periodyku powierzono dr Paulinie Ucieklak-Jeż, prof. UJD. Tematyka czasopisma od samego początku koncentruje się wokół szeroko pojętej ekonomii, tzn. wszystkich rzeczy, spraw i produktów naukowych dotyczących umiejętnego gospodarowania nie tylko w ramach gospodarstwa rodzinnego, ale w zakresie kolonii takich gospodarstw, którą Arystoteles nazwał społeczeństwem. Periodyk stanowi miejsce wymiany myśli zarówno doświadczonych badaczy, jak i młodych naukowców. Publikowane są w nim teksty polsko- oraz obcojęzyczne. Jego celem jest stworzenie pomostu pomiędzy przedstawicielami ośrodków naukowych z całego świata, którym tematyka ekonomii pozostaje szczególnie bliska. Aktualny ISSN czasopisma: 2657-7453 ISSN (w latach 2012-2018): 2300-2999 ISSN (dla pierwotnego tytułu „Zeszyty Naukowe Instytutu Zarządzania i Marketingu Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Seria: Pragmata tes Oikonomias”): 1899-2706
publisher: Wydawnictwo Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Długosza w Częstochowie
language: pl
publication name: Pragmata tes Oikonomias
issn: 2657-7453
items: Interest rate policy of central banks worldwide during the SARS-CoV-2 pandemic
items: Eco-industrial parks as a model of future development in Ukraine
items: Ocena opłacalności inwestycji na przykładzie zakupu nowego pojazdu do użytku firmowego
items: Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w Polsce w latach 2019–2022 – aspekty ekonomiczne
items: Obroty handlu zagranicznego Rzeczpospolitej Polskiej z krajami sąsiednimi a wielkość Produktu Krajowego Brutto w latach 2018–2023
items: Implementation of electronic justice in Ukraine in conditions post-pandemic development of society
items: Ocena wpływu narzędzi zarządzania strategicznego w gminach wiejskich
items: Wybrane metody dydaktyczne umożliwiające rozwój młodych ludzi i przeciwdziałanie porzucaniu szkół
items: Wpływ procesów migracyjnych na środowisko lokalne i sytuację osobistą migrantów zarobkowych
items: Education and Income as Health Determinants in Central-Eastern Europe
items: Health Inequality Determined by Education and Income in European Countries
items: The diagnosis of the use of social media in building an enterprise’s relationships with customers: Poland and the European Union
items: Building employee engagement in the company through recruitment and selection
items: Patients’ Satisfaction in Health Care on the Example Euro Health Consumer Index Report
items: Обеспечение сельского туризма финансовыми ресурсами: история и современность
items: Career management and its possible process in the company
items: Preventive crisis management through the concept of continuous management
items: The phenomenon of unemployment in Poland among people with a specific situation on the labour Market
items: Infrastruktura turystyczno-rekreacyjna klastra czynnikiem wzrostu atrakcyjności turystycznej gmin tworzących klaster„Beskidzka 5”
items: Глобализация, национальные идеи и особенности социально-экономической ментальности (рассуждения, навеянные паломничеством на Ясную Гору)
items: Ochrona ubezpieczeniowa działalności rolniczej w Polsce (część II)
items: Ochrona ubezpieczeniowa działalności rolniczej w Polsce (część I)
items: Problem wolnego rynku w liberalizmie Johna Stuarta Milla
items: Management of the financial saving of households
items: Women’s physical activity as a determinant of health care expenditures
items: Wpływ niefinansowych zasobów systemu ochrony zdrowia na stan zdrowia kobiet i mężczyzn w Polsce
items: Sytuacja na rynku pracy jako istotna determinanta jakości życia
items: Innowacyjność jako element konkurencyjności w turystyce na przykładzie wybranych gospodarstw agroturystycznych w województwie warmińsko-mazurskim
items: The development of space activities economy as a factor of technological modernization of the Republic of Belarus
items: Styl kierowania a satysfakcja z życia zawodowego pracowników w małym przedsiębiorstwie produkcyjnym

Interest rate policy of central banks worldwide during the SARS-CoV-2 pandemic
type: item
description: Contemporary central banks operate within a turbulent environment. In shaping monetary policy and achieving its objectives, these entities bear the responsibility of maintaining stable prices and safeguarding the value of the national currency, all while fostering socio-economic development. To fulfill these aims, central banks deploy a diverse array of instruments, with particular emphasis on the principal role played by interest rates. This present paper is both theoretical and empirical in nature. It seeks to elucidate the essence and significance of monetary policy in modern states. It aims to highlight the role of interest rates in achieving monetary policy objectives and examine how central banks worldwide adjusted their interest rate policies in response to the challenges posed by the COVID-19 pandemic. The theoretical part of the paper relies on a literature review methodology, while the empirical part draws upon the author's own analyses of central banks' interest rate levels during various months of the pandemic. The data for this analysis were sourced from the websites of Narodowy Bank Polski (the National Bank of Poland) and the Bank for International Settlements. The findings of the study indicate that, during the initial phase of the pandemic, central banks predominantly pursued an expansive monetary policy. However, as time progressed, monetary policies shifted towards a more restrictive style, driven by the dynamically increasing inflation.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: central banks
  topic: keywords
subject: coronavirus
  topic: keywords
subject: National Bank of Poland
  topic: keywords
subject: interest rates
  topic: keywords
creator: Marta Grzyb
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 77
ending page: 92

Eco-industrial parks as a model of future development in Ukraine
type: item
description: The article examines eco-industrial parks (EIPs) as a model for Ukraine’s future development, with a focus on the Lviv region. Using a multidisciplinary approach (literature review, EU- and Asia-based case studies, and quantitative/qualitative analysis of economic and environmental indicators), the study finds that EIPs can reduce CO₂ emissions, improve resource efficiency, and support regional diversification. Based on these findings, the paper presents a set of policy recommendations and implementation actions for green reconstruction, alongside the transition to a circular-economy model.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: parki ekoprzemysłowe
  topic: keywords
subject: symbioza przemysłowa
  topic: keywords
subject: gospodarka o obiegu zamkniętym
  topic: keywords
subject: zrównoważony rozwój
  topic: keywords
subject: Ukraina
  topic: keywords
subject: obwód lwowski
  topic: keywords
subject: polityka publiczna
  topic: keywords
creator: Lyubov Hryhorivna Kvasnii
creator: Svitlana Yaroslavivna Voloshanska
creator: Inesa Fedorivna Drozd
creator: Zenovii Vasyliovych Kvasnii
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 65
ending page: 75

Ocena opłacalności inwestycji na przykładzie zakupu nowego pojazdu do użytku firmowego
type: item
description: W dzisiejszym szybko zmieniającym się środowisku biznesowym podejmowanie właściwych decyzji inwestycyjnych ma kluczowe znaczenie dla powodzenia firmy. Niniejszy artykuł koncentruje się na analizie procesu podejmowania decyzji inwestycyjnych w kontekście zakupu nowego pojazdu do użytku firmowego. Celem jest zbadanie potencjalnej opłacalności finansowania nowego samochodu do działalności gospodarczej za pomocą leasingu, który to przedstawia się jako opcję wyboru dla przedsiębiorców, gwarantującą elastyczność finansową i możliwość nabycia nowych pojazdów bez konieczności ponoszenia wysokich kosztów początkowych. Dodatkowo, raty leasingowe mogą być zaliczane do kosztów działalności, co pomaga w optymalizacji podatkowej.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: kredyt
  topic: keywords
subject: leasing operacyjny
  topic: keywords
subject: leasingobiorca
  topic: keywords
subject: leasingodawca
  topic: keywords
creator: Gabriela Płodzień
creator: Jessica Orzechowska
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 57
ending page: 64

Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w Polsce w latach 2019–2022 – aspekty ekonomiczne
type: item
description: Działalność innowacyjna stanowi jeden z kluczowych elementów w budowaniu przewagi konkurencyjnej współczesnych przedsiębiorstw. Duża dostępność i różnorodność produktów i usług na rynku przyczynia się do poszukiwania, kształtowania i wdrażania nowatorskich rozwiązań, które pozwolą na pozyskanie nowych klientów i utrzymanie obecnych. Skuteczność działalności innowacyjnej może być określona np. na podstawie przychodów generowanych przez innowacyjne produkty i usługi. Istotnym elementem są również nakłady na działania innowacyjne, bez których byłyby one niemożliwe. Celem niniejszego artykułu jest ocena zmian i tendencji w sferze innowacyjności polskich przedsiębiorstw w latach 2019-2022. Zastosowaną metodą badawczą było porównanie i analiza danych wtórnych pochodzących z raportów Głównego Urzędu Statystycznego dotyczących przychodów i na-kładów związanych z działalnością innowacyjną przedsiębiorstw w Polsce w latach 2019-2022, która pozwoliła na uzyskanie wniosków świadczących m.in. o wpływie nowych warunków gospodarczych wynikających z pandemii COVID-19 oraz konfliktu zbrojnego na Ukrainie.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: innowacje
  topic: keywords
subject: przedsiębiorczość
  topic: keywords
subject: zarządzanie
  topic: keywords
creator: Katarzyna Kucia
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 47
ending page: 56

Obroty handlu zagranicznego Rzeczpospolitej Polskiej z krajami sąsiednimi a wielkość Produktu Krajowego Brutto w latach 2018–2023
type: item
description: Relacje handlowe z innymi krajami stanowią ważny aspekt rozwoju współczesnych państw. Przedmiotem zainteresowania niniejszego artykułu jest analiza handlu zagranicznego Polski z krajami sąsiednimi w latach 2018-2023 i poziomu PKB Rzeczypospolitej Polskiej w kontekście wojny rosyjsko-ukraińskiej. Opracowanie to ma charakter teoretyczno-empiryczny, a jego cel stanowi przedstawienie obrotów handlu zagranicznego Polski z krajami sąsiadującymi w odniesieniu do poziomu Produktu Krajowego Brutto Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2018-2023. Część teoretyczna artykułu bazuje na zastosowaniu metody studiów literaturowych, natomiast część empiryczna powstała w oparciu o własne analizy dotyczące wysokości miar takich, jak: PKB, eksport, import oraz saldo obrotów towarowych Polski z krajami sąsiadującymi. W toku realizacji badań autorki wyznaczyły także przyrosty względne łańcuchowe i średniookresowe tempo zmian analizowanych wielkości. Dane wy-korzystane do badań mają charakter wtórny, a źródło ich pozyskania stanowią przede wszystkim publikacje Głównego Urzędu Statystycznego. Wyniki uzyskane na drodze przeprowadzonej procedury badawczej wskazują, iż obroty handlu zagranicznego Rzeczypospolitej Polskiej z krajami sąsiednimi implikują stopień rozwoju kraju i jego społeczeństwa mierzony wielkością PKB.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: eksport
  topic: keywords
subject: import
  topic: keywords
subject: obroty handlu zagranicznego
  topic: keywords
subject: Produkt Krajowy Brutto
  topic: keywords
creator: Karolina Szczeszek
creator: Marta Grzyb
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 33
ending page: 46

Implementation of electronic justice in Ukraine in conditions post-pandemic development of society
type: item
description: In context of the digitalization of society the main objective of this study is to analyze the state of legal regulation of electronic justice and remote trial in Ukraine, including the mode of video conference in the conditions of post-pandemic development of society and martial law, what is designed to simplify access to justice and to lead the saving of costs and procedural means in the consideration of court cases. The article pays special attention to the work of the Unified Judicial Information Communication System (UJICS) and its modules, such as the Electronic Office, the Electronic Court and the subsystem of videoconferencing. The purpose of this article is to identify problematic issues regarding legal regulation of distance litigation in Ukraine and to propose mechanisms for its improvement.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: electronic justice
  topic: keywords
subject: the Unified Judicial Information Communication System (UJICS)
  topic: keywords
subject: remote trial
  topic: keywords
subject: the Electronic Office
  topic: keywords
subject: the Electronic Court
  topic: keywords
subject: the subsystem videoconferencing
  topic: keywords
creator: Vladyslav Yamkovyi
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 23
ending page: 31

Ocena wpływu narzędzi zarządzania strategicznego w gminach wiejskich
type: item
description: Stale i turbulentnie zmieniające się otoczenie wywiera na jednostkach samo-rządu terytorialnego potrzebę dostosowywania swych założeń strategicznych w taki sposób, aby w rezultacie prowadziły one do stałego i sukcesywnego rozwoju gminy. Zarządzanie strategiczne stanowi jeden z fundamentów i bazę dobrego i skutecznego zarządzania gminą. W swej istocie polega ono na stałym nadzorowaniu występujących zmian w otoczeniu, przy jednoczesnym zwracaniu szczególnej uwagi na kwestie związane z posiadanym majątkiem. W procesie badawczym badaniu zostało poddanych 14 gmin wiejskich ulokowanych na terytorium powiatu częstochowskiego. Sam przedmiot badania w swej istocie orientował się wokół kwestii związanych z identyfikacją narzędzi zadaniowych związanych z kształtowaniem zarządzania strategicznego, poprzez narzędzia zagospodarowania przestrzennego czynników strategicznych w wiejskich jednostkach samorządu terytorialnego powiatu częstochowskiego, aż kończąc na narzędziach finansowych kształtujących czynniki strategiczne. Uzyskane rezultaty badań prezentują, że głównymi determinantami kształtującymi poszczególne narzędzia są programy wsparcia przedsiębiorczości, miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego oraz wieloletnia prognoza finansowa. Poznanie niniejszych narzędzi kreuje obraz dotyczący prezentacji najważniejszych i niezbędnych narzędzi w procesie strategicznego zarządzania wiejską jednostką samorządu terytorialnego powiatu częstochowskiego.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: gminy wiejskie
  topic: keywords
subject: zarządzanie strategiczne
  topic: keywords
subject: wiejskie jednostki samorządu terytorialnego
  topic: keywords
creator: Kamil Janik
rights: Prawa autorskie (c) 2026 Pragmata tes Oikonomias
date: 2026-03-12
publication date: 2026-03-12
starting page: 9
ending page: 22

Wybrane metody dydaktyczne umożliwiające rozwój młodych ludzi i przeciwdziałanie porzucaniu szkół
type: item
description: W artykule zaprezentowano metody dydaktyczne. Reforma szkolnictwa wszystkich szczebli powinna zaspokoić potrzeby każdego ucznia czy studenta. Różnorodność form edukacyjnych pozwala na uzupełnienie odpowiedniej wiedzy i nabycie niezbędnych umiejętności, aby znaleźć swoje miejsce na wymagającym współczesnym rynku pracy.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: formy edukacyjne
  topic: keywords
subject: kreatywność
  topic: keywords
subject: szkolnictwo
  topic: keywords
creator: Ewa Bitner
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 199
ending page: 210

Wpływ procesów migracyjnych na środowisko lokalne i sytuację osobistą migrantów zarobkowych
type: item
description: Polska jest krajem o wielowiekowych tradycjach migracyjnych. W następstwie wydarzeń związanych z akcesją do struktur europejskich w pierwszej dekadzie bieżącego stulecia nasz kraj doświadczył kolejnej fali odpływu migracyjnego – determinowanej szeregiem czynników o charakterze ekonomicznym. W artykule przedstawiono bilans korzyści i strat wynikających z masowych migracji poakcesyjnych ludności obszarów peryferyjnych. W każdej z wymienionych kategorii skoncentrowano się z jednej strony na następstwach procesów związanych z mobilnością, oddziałujących na procesy transformacji środowiska lokalnego migrantów, drugi aspekt dotyczył natomiast zmian zachodzących w rodzinach (gospodarstwach domowych) osób przebywających na zagranicznym wyjeździe zarobkowym.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: migracje ludności
  topic: keywords
subject: zasoby ludzkie
  topic: keywords
subject: środowisko lokalne
  topic: keywords
creator: Piotr Cymanow
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 185
ending page: 195

Education and Income as Health Determinants in Central-Eastern Europe
type: item
description: The analysis was worked out on the basis of Health Variables of The European Statistics of Income and Living Condition (EU-SILC), European Health Interview Survey (EHIS). The SRH-self-rated health variable in relation to education and income was used in ther analysis. There were two research hypotheses put forward and verified during the study. H1: Education is a stronger determinant than income affecting health inequalities of the populations of the, so called, new UE countries. H2: The state of health inequality, investigated during the period 2006-2015, is increasing in the, so called, new UE countries.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: nierówność zdrowotna
  topic: keywords
subject: determinanty zdrowia
  topic: keywords
subject: wykształcenie
  topic: keywords
subject: dochód
  topic: keywords
subject: współczynnik Giniego
  topic: keywords
creator: Paulina Ucieklak-Jeż
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 171
ending page: 184

Health Inequality Determined by Education and Income in European Countries
type: item
description: It was revealed that in the years 2006–2015 the highest health inequalities characterized the inhabitants of Europe with low level of education and in the second income group GIH-Q20-40. The lowest inequalities in terms of health were revealed among the Europeans with secondary education and the highest income group. The highest inequalities with bad health were found among Europeans with higher education and the highest income group. The reason for the inequalities are other determinants of the state of health, e.g. availability of health care services. The lowest inequalities with bad health were revealed in a group of people with secondary and lower education and occurred in 2014 in the first and third income group.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: nierówność zdrowotna
  topic: keywords
subject: determinanty zdrowia
  topic: keywords
subject: wykształcenie
  topic: keywords
subject: dochód
  topic: keywords
subject: współczynnik Giniego
  topic: keywords
creator: Paulina Ucieklak-Jeż
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 157
ending page: 170

The diagnosis of the use of social media in building an enterprise’s relationships with customers: Poland and the European Union
type: item
description: One of the key priorities of a modern enterprise that ensures a relatively sustainable competitive advantage in the market is building and maintaining stable relationships with its stakeholders, including customers. In this respect, an important role is played by modern information and communication technologies. The paper presents the diagnosis of the use of social media as one of the options that an enterprise has to build and maintain long-term relationships with its customers. The analysis, evaluation and conclusions from the study are based on selected data on the EU enterprises retrieved for the years 2012–2016 from the Eurostat database.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: relacje z klientem
  topic: keywords
subject: media społecznościowe
  topic: keywords
subject: Polska
  topic: keywords
subject: Unia Europejska
  topic: keywords
creator: Katarzyna Żak
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 143
ending page: 156

Building employee engagement in the company through recruitment and selection
type: item
description: All kinds of awards, motivations and rivalry have a positive impact on employee engagement. However, the recruitment and selection process aims also at selecting candidates for a vacancy who are equally engaged in the business as in other cases. The aim of this article is to present the aspect of HR policy which affects the engagement of subordinates and successful business operation already in the initial stage, that is the process of recruitment for vacant posts, relying on the impact of the company on subordinates already during growing into the activities of the company in which they strive for a job position.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: rekrutacja
  topic: keywords
subject: selekcja
  topic: keywords
subject: przedsiębiorstwo
  topic: keywords
subject: zaangażowanie pracowników
  topic: keywords
subject: budowa zaangażowania
  topic: keywords
creator: Sandra Rafałko
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 133
ending page: 142

Patients’ Satisfaction in Health Care on the Example Euro Health Consumer Index Report
type: item
description: The goal of the present paper is the analysis of the term patient/healthcare services client, the analysis of the definition of patient satisfaction and presenting the results of the Euro Health Consumer Index of 2017. The EHCI report concerns healthcare system functioning in particular European countries. The subject of the research is perception of healthcare system by patients/healthcare services consumer. The goal of the EHCI research is comparison of healthcare systems in Europe, determining healthcare standards and identifying areas that need improvement.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: klient klienta usług socjalnych
  topic: keywords
subject: satysfakcja
  topic: keywords
subject: raport EHCI
  topic: keywords
creator: Katarzyna Hampel
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 119
ending page: 131

Обеспечение сельского туризма финансовыми ресурсами: история и современность
type: item
description: В статье исследуется современный опыт обеспечения кредитно-финансовыми ресурсами развития сельского туризма в Калужской области. Рассматриваются возможности и порядок государственной поддержки, а также потенциал кооперативной кредитной потребительской кооперации.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: сельский туризм
  topic: keywords
subject: кредитно-финансовая поддержка
  topic: keywords
subject: потенциал государства и кредитной кооперации
  topic: keywords
subject: процедура оказания помощи
  topic: keywords
creator: Valerii Konstantinovich Krutikov
creator: Olga Ivanovna Kostina
creator: Valentina Viktorovna Markova
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 111
ending page: 118

Career management and its possible process in the company
type: item
description: Career is an important aspect for both the employee and the employer. The employee who is aware of the development of his or her career seeks to achieve the set objectives for his or her own benefit as well as for the organization. The aim of this paper is to present the topic related to the development and management of a professional career in the company, and its interaction with the employee and the company.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: kariera zawodowa
  topic: keywords
subject: ścieżki kariery
  topic: keywords
subject: zarządzanie karierą
  topic: keywords
subject: rozwój
  topic: keywords
creator: Patrycja Czarnota
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 101
ending page: 109

Preventive crisis management through the concept of continuous management
type: item
description: The basis of preventive crisis management is the concept of continuous crisis management. The components of preventive crisis management system are the actions carried out in the pre-crisis stage. The article considers such objectives of preventive crisis management as monitoring of external and internal environment, risk assessment, forecasting enterprise sustainability, scenario planning, and development of preventive measures.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: prewencyjne zarządzanie
  topic: keywords
subject: zarządzanie kryzysowe
  topic: keywords
subject: czynniki otoczenia
  topic: keywords
creator: Julia Wlasiuk
creator: Maria Tsukanova
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 87
ending page: 100

The phenomenon of unemployment in Poland among people with a specific situation on the labour Market
type: item
description: The paper deals with changes in the unemployment rate in Poland. The analysis of unemployment, covering the period of 2008 to 2016, is based on the statistical data, including registered unemployment, the unemployed with a specific situation on the labour market, the duration of being unemployed, age groups, levels of educational attainment, as well as the length of service.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: bezrobocie
  topic: keywords
subject: rynek pracy
  topic: keywords
subject: bezrobotny
  topic: keywords
creator: Żaneta Gadzinowska
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 79
ending page: 86

Infrastruktura turystyczno-rekreacyjna klastra czynnikiem wzrostu atrakcyjności turystycznej gmin tworzących klaster„Beskidzka 5”
type: item
description: Tematem artykułu jest infrastruktura turystyczno-rekreacyjna klastra jako czynnik wzrostu atrakcyjności turystycznej gmin tworzących klaster „Beskidzka 5”. Klastry, jako współczesna forma współpracy i kooperacji instytucji naukowych, władzy regionalnej czy lokalnej oraz przedsiębiorstw różnych branż, powstają w różnych sferach działalności przemysłowej, usługowej, rolniczej czy turystycznej. Rozpoznawalność klastrów na arenie międzynarodowej zależy od efektywności i konkurencyjności ich funkcjonowania. Problematykę podjęto z uwagi na zwiększającą się rolę aktywnej turystyki w życiu współczesnego społeczeństwa. Najważniejsze dla turystów przede wszystkim jest udostępnienie odpowiednich obiektów i urządzeń infrastrukturalnych. Celem artykułu jest wskazanie znaczenia klastra w podnoszeniu atrakcyjności oferty turystycznorekreacyjnej poszczególnych obszarów tworzących klaster turystyczny „Beskidzka 5”. Dla realizacji podjętej problematyki zaprezentowano wyposażenie infrastrukturalne klastra turystycznego „Beskidzka 5”, stanowiące o atrakcyjności turystyczno-rekreacyjnej całego obszaru.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: infrastruktura turystyczna
  topic: keywords
subject: atrakcyjność turystyczna klastra
  topic: keywords
creator: Wojciech Chudy
creator: Dorota Chudy-Hyski
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 67
ending page: 77

Глобализация, национальные идеи и особенности социально-экономической ментальности (рассуждения, навеянные паломничеством на Ясную Гору)
type: item
description: Предмет. Сегодня состояние отношений между Россией и Польшей представляет собой очень сложный и противоречивый процесс, в основе которого лежат не столько различия в религиозной идеологии двух ветвей христианства: католичества и православия, а политические противоречия, возобладавшие над здравым смыслом. В условиях глобализации нового типа настоятельно требуется осуществить поиск современных движущих сил перспективного инклюзивного социально-экономического взаимоотношения и развития двух славянских народов. Несущей конструкцией разработки и реализации инновационной политики должны выступить структурные реформы, обеспечивающие переход к обществу с высоким уровнем человеческого капитала, развивающемуся за счет интеллекта, творчества, свободы, самобытных особенностей национальной ментальности. В ходе реформ, благодаря надлежащему управлению, необходимо в корне изменить сложившуюся ситуацию, предоставив возможность, народам насладится плодами глобализации. Цели. Разработка научно-методических и практических рекомендаций по формированию современной инновационной политики структурных реформ в условиях глобализации нового типа, учитывающих опыт развитых стран, польские и российские особенности социально-экономической ментальности. Методология. В ходе исследования использовались методы системного и сравнительного анализа статистического, монографического и текстового материала. При решении задач использовались элементы теории управления, социометрические метода исследования, метод оперативно-экономического анализа, экспертные оценки, а также контент-анализ публикаций в СМИ. Результаты. В складывающихся непростых российско-польских отношениях, протекающих в условиях наличия различных вызовов, предложены новые подходы и инструменты для взаимного диалога и осуществления сотрудничества. С целью преодоления возможного недопонимания, статья изложена в научно-публицистическом стиле, демонстрируя способность решать накопившиеся проблемы в условиях современной неопределенности. Выво…
subject: Artykuły
  topic: section
subject: глобализация
  topic: keywords
subject: ментальность
  topic: keywords
subject: национальная идея
  topic: keywords
subject: Россия
  topic: keywords
subject: Польша
  topic: keywords
subject: структурные реформы
  topic: keywords
subject: инновации
  topic: keywords
subject: гармонизация отношений
  topic: keywords
creator: Valerii Konstantinovich Krutikov
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 43
ending page: 66

Ochrona ubezpieczeniowa działalności rolniczej w Polsce (część II)
type: item
description: Artykuł składa się z dwóch części. W części pierwszej skoncentrowano się na przedstawieniu tła historycznego kształtowania się oferty ubezpieczeń dla rolnictwa w Polsce oraz scharakteryzowano ryzyko związane z realizacją działalności rolniczej. W drugiej części artykuł prezentuje przegląd zakresu ochrony ubezpieczeniowej ryzyk właściwych dla działalności rolniczej, z uwzględnieniem ubezpieczeń obowiązkowych i dobrowolnych. Możliwy do zrealizowania zakres ochrony ubezpieczeniowej przedstawiono na przykładzie trzech wybranych zakładów ubezpieczeń. Celem artykułu jest poznanie ogólnego zakresu ochrony ubezpieczeniowej, którym objęta jest ludność zajmująca się rolnictwem, oraz jego historycznych uwarunkowań, w kontekście ryzyk związanych z prowadzeniem działalności rolniczej.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: ubezpieczenia rolne
  topic: keywords
subject: ryzyko w działalności rolniczej
  topic: keywords
subject: ochrona ubezpieczeniowa
  topic: keywords
creator: Marcin Hyski
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 33
ending page: 42

Ochrona ubezpieczeniowa działalności rolniczej w Polsce (część I)
type: item
description: Artykuł składa się z dwóch części. W części pierwszej skoncentrowano się na przedstawieniu tła historycznego kształtowania się oferty ubezpieczeń dla rolnictwa w Polsce oraz scharakteryzowano ryzyko związane z realizacją działalności rolniczej. W drugiej części artykuł prezentuje przegląd zakresu ochrony ubezpieczeniowej ryzyk właściwych dla działalności rolniczej, z uwzględnieniem ubezpieczeń obowiązkowych i dobrowolnych. Możliwy do zrealizowania zakres ochrony ubezpieczeniowej przedstawiono na przykładzie trzech wybranych zakładów ubezpieczeń. Celem artykułu jest poznanie ogólnego zakresu ochrony ubezpieczeniowej, którym objęta jest ludność zajmująca się rolnictwem, oraz jego historycznych uwarunkowań, w kontekście ryzyk związanych z prowadzeniem działalności rolniczej.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: ubezpieczenia rolne
  topic: keywords
subject: ryzyko w działalności rolniczej
  topic: keywords
subject: ochrona ubezpieczeniowa
  topic: keywords
creator: Marcin Hyski
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 23
ending page: 32

Problem wolnego rynku w liberalizmie Johna Stuarta Milla
type: item
description: Nazwisko Johna Stuarta Milla nierozerwalnie łączy się z ideologią i doktryną liberalizmu. Omawiany myśliciel był wielkim zwolennikiem wolności myśli i słowa, o czym świadczą jego wypowiedzi zaprezentowane w niniejszym artykule. W swoich rozważaniach na temat pozycji jednostki w państwie zajmował się on także kwestią liberalizmu gospodarczego, a jego leseferystyczne poglądy do dnia dzisiejszego chętnie cytowane są przez admiratorów wolnego rynku. J.S. Mill nie był zwolennikiem wolnego rynku rozumianego w sposób „czysty”, ponieważ dopuszczał m.in. państwowe szkolnictwo. W związku z powyższym kluczową kwestią pojawiającą się w jego leseferystycznej filozofii jest dopuszczenie elementów interwencjonizmu państwowego w obszar zarezerwowany (przez wielu historycznych i współczesnych liberałów) dla wolnego rynku. Podstawowy problem pojawiający się w niniejszych rozważaniach dotyczy próby odpowiedzi na pytanie, od kiedy i czy w ogóle możemy mówić o negacji wolnego rynku w filozofii J.S. Milla? Czy jakikolwiek interwencjonizm państwowy jest już jego negacją?
subject: Artykuły
  topic: section
subject: Mill
  topic: keywords
subject: rynek
  topic: keywords
subject: liberalizm
  topic: keywords
subject: wolność
  topic: keywords
creator: Dawid Dziurkowski
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 195
ending page: 202

Management of the financial saving of households
type: item
description: For representatives of the middle class Money Saving and investing questions are very important. It is the middle class, that reveals the most active interest in saving money and investing. Representatives of this class require their own everyday satisfaction outlets and they want continuous improvement of their financial situation. Analysis and study of the household, economic factors are always important for the rational nature of households. Social and psychological factors related to the real uncertainties are taken into account by the investor.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: kapitał ludzki
  topic: keywords
subject: produktywność pracy
  topic: keywords
subject: jakość życia
  topic: keywords
creator: Tatyana Lipai
creator: Tamari Beridze
creator: Natalia Tchanturia
creator: Bela Goderdzishvili
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 189
ending page: 193

Women’s physical activity as a determinant of health care expenditures
type: item
description: Physical activity is considered to be an essential part of a healthy lifestyle. Although physical activity is only one of the components of a healthy lifestyle, lack of physical activity is strongly linked to the incidence of chronic diseases. The paper deals with the problem of the relationship between physical activity (including professional sports activities) and women’s subjective state of health. We have assumed that the better state of health should be reflected in frequency and structure of use of health benefits, and, as a result – costs of health care. We have posed three research hypotheses: H1: physical activity extends life expectancy in good health; H2: physically active women are less likely to use health services; H3: physically active women generate lower costs in the health system. We surveyed 400 women of 40–60 years of age. The questions included: sport activity present and in the past, self-assessment of the state of health, healthcare services utilization and out-of-pocket spendings. In the next step we conducted an analysis of correlation between sport activity and healthcare use and expenditures. We have found out that contrary to our expectations physically active women are more frequent users of the second level (specialised care) of the healthcare sector. MeSH: Fees and Charges, Social Determinants of Health, Women’s Health, sports, Life Expectancy.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: HLE
  topic: keywords
subject: aktywność fizyczna kobiet
  topic: keywords
subject: koszty opieki zdrowotnej
  topic: keywords
creator: Paulina Ucieklak-Jeż
creator: Agnieszka Bem
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 173
ending page: 188

Wpływ niefinansowych zasobów systemu ochrony zdrowia na stan zdrowia kobiet i mężczyzn w Polsce
type: item
description: Celem badania jest analiza związków pomiędzy wielkością i rozmieszczeniem niefinansowych zasobów ochrony zdrowia (kadra medyczna, infrastruktura, sprzęt diagnostyczny) a stanem zdrowia populacji kobiet i mężczyzn w Polsce, mierzonym wskaźnikiem dalszego oczekiwanego trwania życia w wieku 45 i 60 lat. Metody badawcze obejmują MNK oraz ważoną MNK, uzupełnione o wybrane mierniki dopasowania modelu – kryterium informacyjne Akaike Information, kryterium Hannana-Quinna, kryterium Schwarza-Bayesa. Wyniki badań wskazują na występowanie istotnego statystycznie związku pomiędzy wybranymi niefinansowymi zasobami ochrony zdrowia. Wykazano, że z punktu widzenia stanu zdrowia populacji najważniejsze znaczenie mają zasoby podstawowej opieki zdrowotnej oraz dostęp do nowoczesnej diagnostyki. Podobną rolę odgrywa liczba łóżek szpitalnych i sal operacyjnych. Nie potwierdzono jednoznacznie różnic pomiędzy płciami i badanymi grupami wiekowymi. W badaniu wykorzystano dane przekrojowe w układzie wojewódzkim za lata 2009 i 2013, pochodzące z Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: system ochrony zdrowia
  topic: keywords
subject: zasoby niefinansowe
  topic: keywords
subject: stan zdrowia
  topic: keywords
creator: Paulina Ucieklak-Jeż
creator: Agnieszka Bem
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 157
ending page: 171

Sytuacja na rynku pracy jako istotna determinanta jakości życia
type: item
description: Punktem wyjścia analizy jest przegląd rozważań teoretycznych, przy czym szczególnie dużą uwagę poświęcono klasyfikacji jakości życia. Kolejnym krokiem jest charakterystyka badań dotyczących jakości życia prowadzonych na szczeblu Unii Europejskiej oraz Polski. W analizie uwzględniono przede wszystkim aspekty związane z sytuacją na rynku pracy.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: rynek pracy
  topic: keywords
subject: jakość życia
  topic: keywords
subject: warunki życia
  topic: keywords
creator: Agnieszka Szulc
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 147
ending page: 156

Innowacyjność jako element konkurencyjności w turystyce na przykładzie wybranych gospodarstw agroturystycznych w województwie warmińsko-mazurskim
type: item
description: Innowacyjność w ujęciu szerokim jest postrzegana jako siła napędowa gospodarki na całym świecie. Z punktu widzenia podmiotu gospodarczego upatruje się w niej szansy na osiągnięcie odpowiedniej pozycji konkurencyjnej. Turystyka z kolei opiera się na walorach naturalnych, na odpowiednim zagospodarowaniu przestrzeni, aby można było zaspokoić oczekiwania turystów. Jak więc postrzegać innowacje w turystyce? Z całą pewnością można stwierdzić, że odpowiednie wykreowanie, a potem ciągłe doskonalenie produktu turystycznego to duża przestrzeń dla innowacyjnych działań. Nie bez znaczenia jest też obsługa klientów. Ten obszar z kolei wymaga profesjonalnego, empatycznego podejścia. Celem artykułu jest przedstawienie innowacyjności jako elementu konkurencyjności w turystyce. Zaprezentowano wyniki badań prowadzonych w 100 gospodarstwach agroturystycznych w województwie warmińsko-mazurskim. Uzyskane wyniki badań potwierdzają, że zainteresowanie innowacjami wśród prowadzących gospodarstwa agroturystyczne jest ogromne. Stwierdzono, że jeśli są wprowadzane, jest to jeden z głównych elementów gwarantujących sukces w prowadzeniu działalności agroturystycznej, a jednocześnie zapewniający przewagę konkurencyjną. Ponadto uzyskane wyniki mogą stanowić inspirację do prowadzenia badań w zakresie innowacyjności w gospodarstwach agroturystycznych w innych województwach.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: innowacyjność
  topic: keywords
subject: konkurencyjność
  topic: keywords
subject: agroturystyka
  topic: keywords
creator: Katarzyna Karbowiak
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 133
ending page: 145

The development of space activities economy as a factor of technological modernization of the Republic of Belarus
type: item
description: This article considers institutional consequences of contemporary stage of scientific and technological revolution, which include: universal (civilization) interdependence of scientific, technological, social and institutional, as well as economic dynamics; mechanisms of demonstration of designated planetary regularities in the Republic of Belarus and ways of formation of postcapitalist social and scientific community; development of space activities as a way of winning and retaining the scientific and technical leadership and one of the most effective instruments for ensuring strategic stability and security of the state.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: rewolucja naukowa i technologiczna
  topic: keywords
subject: przemiany społeczne i ekonomiczne
  topic: keywords
subject: kapitalizm
  topic: keywords
subject: paradygmaty technologiczne
  topic: keywords
subject: przestrzeń gospodarki
  topic: keywords
creator: Sergey Y. Solodovnikov
creator: Julia V. Meleshko
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 123
ending page: 132

Styl kierowania a satysfakcja z życia zawodowego pracowników w małym przedsiębiorstwie produkcyjnym
type: item
description: Głównym celem badań było określenie możliwości wpływania za pomocą odpowiedniego stylu kierowania na zadowolenie z życia zawodowego pracowników. Metodami badawczymi były studium przypadku oraz analiza dokumentacji, a także wywiad bezpośredni. Umożliwiły one uzyskanie szczegółowych informacji i przeprowadzenie pogłębionej analizy problemu badawczego. Zastosowano metodę wywiadu kierowanego z wykorzystaniem kwestionariusza ankiety oraz metodę wywiadu pogłębionego. Badanie stylów kierowania oparto na koncepcji teoretycznej J.W. Reddina. Wyniki wskazują, że style kierowania kształtowane są intuicyjnie i uzależnione są od profilu przedsiębiorstwa oraz szczebla zarządzania. Potwierdzono hipotezę o znaczeniu stylu kierowania w kształtowaniu zadowolenia z jakości życia zawodowego.
subject: Artykuły
  topic: section
subject: styl kierowania
  topic: keywords
subject: jakość życia zawodowego
  topic: keywords
subject: przedsiębiorstwo produkcyjne
  topic: keywords
subject: MŚP
  topic: keywords
creator: Zofia Wyszkowska
creator: Anna Jakubczak
creator: Marek Doering
rights: Prawa autorskie (c) 2024 Pragmata tes Oikonomias
date: 2024-03-18
publication date: 2024-03-18
starting page: 111
ending page: 121