Warszawskie sezony Salomei Kruszelnickiej (1898–1902)

Słowa kluczowe: Salomea Kruszelnicka, wokalistyka operowa, opera warszawska, polska kultura muzyczna w czasach zaborów, polska krytyka muzyczna przełomu XIX i XX wieku

Abstrakt

Artykuł jest poświęcony omówieniu działalności artystycznej Salomei Kruszelnickiej w latach1898–1902. Uwzględniono przede wszystkim jej występy na scenie operowej Warszawskich Teatrów Rządowych. Relację uzupełniono sprawozdaniem na temat pozostałych działań artystki w tym okresie. Praca została napisana w oparciu o materiał źródłowy zebrany w prasie wychodzącej w ośrodkach polskich, Lipsku („Signale für die musikalische Welt”) i Petersburgu (polskojęzyczny tygodnik „Kraj”). Recenzje poświęcone występom Kruszelnickiej stanowią cenny dokument recepcji jej sztuki, a przy okazji tworzą ciekawy obraz wycinka warszawskiej kultury muzycznej przełomu XIX i XX wieku – czasu, w którym starły się ze sobą tradycyjne poglądy na sztukę z prądamimodernistycznymi.

Bibliografia

Źródła
-a- [Aleksander Rajchman], Salomea Kruszelnicka, „Echo Muzyczne, Teatralne i Artystyczne” 1899, nr 806, s. 115.
A.[eksander] Pol.[iński], Jubileusz „Halki”, „Kurier Warszawski” 1900, 27 li- stopada (10 grudnia), nr 341, s. 2.
B[enedykt] F[ilipowicz], Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1898, 24 listopada (6 grudnia), nr 337, s. 3.
Becker Robert, Przegląd muzyczny, „Echo Muzyczne, Teatralne i Artystyczne” 1901, nr 950, s. 551.
Bogusławski Władysław, Na scenie i na estradzie, „Tygodnik Ilustrowany” 1900, nr 23, s. 456.
Bogusławski Władysław, Teatr i Muzyka. IV, „Biblioteka Warszawska” 1903, t. 1, z. 1.
Czekalski Eustachy, W cieniu zamkowego zegara, Warszawa 1956.
Dur und Moll, „Signale für die musikalische Welt” 1899, 14 października, nr 49, s. 774.
Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1898, nr 41, s. 453. Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1898, nr 42, s. 465. Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1899, nr 5, s. 54. Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1900, nr 5, s. 39. Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1901, nr 16, s. 186. Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1901, nr 23, s. 272. Echa warszawskie, „Przegląd Tygodniowy” 1901, nr 25, s. 296.
Galberti, Die italienische Opern-Saison in St. Petersburg, „Signale für die musi- kalische Welt” 1900, 24 lutego, nr 19, s. 289–290.
Gama [Antoni Sygietyński], W przelocie. Warszawa, 19 stycznia, „Kraj” 1902, 11 (24) stycznia, nr 2, s. 20.
Gawalewicz M[arian], Na Kasę literacką, „Kurier Warszawski” 1899, 15 (27) listopada, nr 328, s. 3.
Interim, Przegląd muzyczny, „Echo Muzyczne, Teatralne i Artystyczne” 1900, nr 872, s. 282.
Jasieński Feliks, Muzyka, „Chimera” 1901, t. 2, nr 4/5, s. 347.
Joteyko Tadeusz, Z muzyki, „Przegląd Tygodniowy” 1901, 10 (23) listopada, nr 47, s. 558.
Korolewicz-Waydowa Janina, Sztuka i życie. Mój pamiętnik, Wrocław 1969. Mat., U primadonny, „Kraj” 1900, 21 stycznia (2 lutego), nr 3, s. 43.
Miller A.[ntoni], Przegląd muzyczny, „Głos” 1902, 13 (26) kwietnia, nr 17, s. 277. Notatki, „Kraj” 1902, 9 (22) maja, nr 19, s. 218
Notatki, „Kraj” 1902, 17 (30) maja, nr 20, s. 230.
[b.n.a.], Opera, „Kurier Warszawski” 1902, 21 czerwca (4 lipca), nr 182, s. 1. Opieński Henryk, Livia Quintilla, „Echo Muzyczne, Teatralne i Artystyczne” 1902, nr 970, s. 201.
Poliński Aleksander, Dama pikowa, „Kurier Warszawski” 1900, 27 października (9 listopada), nr 310, s. 3.
Poliński Aleksander, Eugeniusz Oniegin. I, „Kurier Warszawski” 1899, 23 kwietnia (5 maja), nr 123, s. 1.
Poliński Aleksander, Eugeniusz Oniegin. II, „Kurier Warszawski” 1899, 24 kwietnia (6 maja), nr 124, s. 2.
Poliński Aleksander, Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1899, 10 (22) marca, nr 81, s. 3.
Poliński Aleksander, Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1901 nr 103 z 2 (15) kwietnia, s. 3.
Poliński Aleksander, Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1899, 18 (30) maja, nr 147, s. 3.
Poliński A.[leksander], Werter, „Kurier Warszawski” 1901, 6 (19) listopada, nr 320, s. 3.
Poliński A.[leksander], Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1901, 16 (29 listopada), nr 330, s. 4.
Poliński A.[leksander], Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1902, 7 (20) kwietnia, nr 108, s. 9.
Poliński A.[leksander], Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1902, 12 (25) listopada, nr 326, s. 3.
Przegląd prasy, „Kraj” 1900, 25 lutego (9 marca), nr 8, s. 17.
Starczewski Feliks, Piotr Czajkowski, Oniegin [...], „Przegląd Tygodniowy” 1899, nr 19, s. 224.
Sygietyński Antoni, Wczorajsza „Halka”, „Kurier Warszawski” 1898, 25 wrze- śnia (7 października), nr 277, s. 2–3.
Sygietyński Antoni, Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1898, 29 września (11 paź- dziernika), nr 281, s. 2.
Sygietyński Antoni, Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1898, 1 (13) października, nr 283, s. 2–3.
Sygietyński Antoni, Z muzyki, „Kurier Warszawski” 1898, 17 (29) listopada, nr 330, s. 3.
Teatr i Muzyka, „Kurier Warszawski” 1900, 17 (30) października, nr 300, s. 1. [tekst bez tytułu], „Kurier Warszawski” 1900, 26 listopada (9 grudnia), nr 340, s. 4. W. Ad...., Od Redakcji, „Kraj” 1900, 3 (16) marca, nr 9, s. 21.
[b.n.a.], W Petersburgu, „Kraj” 1900, 4 (16 lutego), nr 5, s. 19.
Wiadomości bieżące, „Kraj” 1900, 28 stycznia (9 lutego), nr 4, s. 20. Wiadomości bieżące, „Kraj” 1900, 4 (16) lutego, nr 5, s. 19.
Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1900, 23 lutego (7 marca), nr 66, s. 4. Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1900, 2 (15) listopada, nr 316, s. 4.
Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1901, 19 kwietnia (4 marca), nr 63, s. 2. Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1901, 13 (26) maja, nr 144, s. 5.
Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1901, 17 (30) czerwca, nr 178, s. 5.
Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1902, 4 (17) kwietnia, nr 105, s. 2.
Z Teatru i Muzyki, „Kurier Warszawski” 1902, 21 kwietnia (4 maja), nr 122, s. 4.
Dziadek Magdalena, Warszawa – Petersburg. Kontakty muzyczne dwóch stolic na przełomie XIX i XX wieku, „Muzyka” 2009, nr 3, s. 181–204.
Szczepańska-Lange Elżbieta, Życie muzyczne w Warszawie, [w:] Historia muzyki polskiej, red. S. Sułkowski, t. 5: Romantyzm, cz. 2 B: 1850–1900, Warszawa 2010.
Szczublewski Józef, Publiczność teatralna w Warszawie (1868–1883), [w:] Teatr warszawski II połowy XIX wieku, red. T. Sivert, Wrocław 1957, s. 73.
Świątek Adam, Gente Rutheni, natione Poloni. Z dziejów Rusinów narodowości polskiej w Galicji, Kraków 2014.
Zwinogrodzka Wanda, Przypadki bojkotu w życiu teatralnym Warszawy, [w:] Z domu niewoli. Sytuacja polityczna a kultura literacka w drugiej połowie XIX wieku. Wrocław – Warszawa – Kraków 1988.
Opublikowane
2020-03-01